Δευτέρα, 4 Ιουλίου 2011

Μερικά "σπιτικά" εντομοκτόνα

ΣΠΙΤΙΚΕΣ ΣΥΝΤΑΓΕΣ ΚΑΤΑ ΠΑΡΑΣΙΤΙΚΏΝ ΕΝΤΌΜΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ

Προσοχή
  • Δεν μπορώ να εγγυηθώ για την αποτελεσματικότητά των συνταγών αυτών.
  • Σας συνιστώ να είστε ιδιαίτερα προσεκτικοί κατά την προετοιμασία, το χειρισμό, τη χρήση και την αποθήκευση φυτοφαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων και αυτών “σπιτικών φυτοφαρμάκων “. Ορισμένα προϊόντα μπορεί να είναι επικίνδυνα, ακόμα και αν είναι φυσικά.
  • Προστατέψτε τον εαυτό σας φορώντας γάντια, προστατευτικά γυαλιά και μακριά ρούχα. Κατά προτίμηση να χρησιμοποιήσετε ειδικά μέσα(δοχεία, ψεκαστήρα, κτλ) κατά την προετοιμασία, την αποθήκευση και εφαρμογή των σπιτικών αυτών εντομοκτόνων. Μαρκάρετε σωστά τα δοχεία στα οποία φυλάτε τα φυτοφάρμακα στο σπίτι και να τα κρατήσετε μακριά από τα παιδιά.
  • Πριν να εφαρμόζετε αυτά τα σπιτικά φάρμακα πάνω στα φυτά, δοκιμάστε τα πρώτα σε μερικά φύλλα και περιμένετε 24 με 48 ώρες, για τον έλεγχο οποιαδήποτε μορφής συμπτωμάτων φυτοτοξικότητας (Τα οποία συμπτώματα μπορεί να είναι: Αποχρωματισμός, κηλίδες, μαρασμός, αποξήρανσης, πτώση των φύλλων, κλπ.). Εάν ναι, παρατηρείτε τέτοια συμπτώματα, να μην ψεκάζετε τότε το συγκεκριμένο διάλυμα στα φυτά σας.
  • Αποφύγετε τη εφαρμογή των φυτοφαρμάκων σε συνθήκες δυνατού ανέμου, δυνατής ηλιοφάνειας, κατά τη διάρκεια ενός ζεστού καιρού ή συνθηκών ξηρασίας.
  • Τα σπιτικά αυτά φυτοφάρμακα δεν είναι επιλεκτικά (δεν έχουν δράση για συγκεκριμένα έντομα) έτσι μπορεί να σκοτώσουν τόσο τους ωφέλιμους οργανισμούς όσο και τα παράσιτα.

ΣΠΙΤΙΚΕΣ ΣΥΝΤΑΓΕΣ ΚΑΤΆ ΕΝΤΌΜΩΝ ΚΑΙ ΑΚΆΡΕΩΝ
Εντομοκτόνο – σαπούνι

Αραιώνετε 5 ml (1 κουταλάκι του γλυκού) υγρού σαπουνιού πιάτων σε 1 λίτρο (4 φλιτζάνια) νερό.
Ψεκάστε τα προσβεβλημένα φυτά από ακάρεα (αράχνες ή τετράνυχοι), από αλευρώδεις(μικρά έντομα άσπρου χρώματος στα κάτω μέρος των φύλλων) , από αφίδες(ή μελίγκρα) και θρίπες(πολύ μικρά έντομα, που προσβάλλουν σχεδόν όλα τα μέρη ενός φυτού).
Σημείωση: το εντομοκτόνο - σαπούνι δεν έχει προληπτική δράση. Δρα με την επαφή, δηλαδή πρέπει να είναι σε επαφή με το έντομο για να είναι αποτελεσματικό.




(1)Αλευρώδης (2)Θρίπα

(3)τετράνυχος Αφίδες(4)

Νηματλωδες(6) Ωίδιο(5)




Εντομοκτόνο με βάση το Σκόρδο

Βάλτε μια σκελίδα σκόρδο σε ένα μπλέντερ και προσθέτετε 500 ml (2 φλιτζάνια) νερό. Ανακατέψτε μέχρι το σκόρδο να πολτοποιείται. Στην συνέχει τοποθετείτε το υγρό μέσα σ' ένα δοχείο με καπάκι και αφήνουμε για 24 ώρες. Μετά στραγγίζουμε το υγρό. Το στραγγισμένο υγρό αραιώνεται σε 4 λίτρα (12 φλιτζάνια) νερό. Στη συνέχεια προσθέστε μία ή δύο σταγόνες από το άνω εντομοκτόνο σαπούνι ως συγκολλητική ουσία. Ψεκάστε τα προσβεβλημένα φυτά από ακάρεα(3) (αράχνη), αλευρώδης(1), αφίδες(4) και θρίπες(2).
Σημείωση: Και αυτό το διάλυμα δρα μόνο με την επαφή για να είναι αποτελεσματικό.

ΣΠΙΤΙΚΕΣ ΣΥΝΤΑΓΕΣ ΚΑΤΆ ΜΥΚΗΤΟΛΟΓΙΚΏΝ ΑΣΘΕΝΕΙΏΝ

Διάλυμα μαγειρικής σόδας

Διαλύετε 5 g (1 κουταλάκι του γλυκού) μαγειρική σόδα σε 1 λίτρο (4 φλιτζάνια) νερού και προσθέστε μερικές σταγόνες υγρό απορρυπαντικό πιάτων για την ενίσχυση της πρόσφυσης. Ψεκάστε προληπτικά κατά το ωίδιο(5)(άσπρη πούδρα) και την καπνιά(μαύρη πούδρα). Επαναλάβετε
κάθε 7 έως 14 ημέρες ή μετά από μια βροχή.

Αφέψημα της Αλογοουράς (ή Ιππουρίδας των αγρών )

Γεμίστε ένα σκεύος με φρέσκα φυτά αλογοουράς και σκεπάστε τα με νερό. Έπειτα τα σιγοβράστε για 45-60 λεπτά. Φιλτράρετε μόλις κρυώσουν. Αραιώστε το φιλτραρισμένο υγρό σε 9 φορές τον όγκο του. Προσθέστε 2 ml (1 / 2 κουταλάκι του γλυκού) του εντομοκτόνο - σαπούνι ανά λίτρο αραιωμένου εκχυλίσματος. Ψεκάστε για την πρόληψη κατά το ωίδιο και τη καπνιά. Εάν τα φυτά παρουσιάζουν ήδη συμπτώματα προσβολής, ψεκάζετε ακόμα μετά από δυο ημέρες.
Σημείωση: όταν χρησιμοποιείτε αποξηραμένα φυτά αλογοουράς, κατά το αφέψημα, να χρησιμοποιείτε μισό ποσό από το προτεινόμενο.
Έγχυμα λουλουδιών χαμομηλιού

Βάζετε 7 γραμμάρια αποξηραμένα άνθη χαμομηλιού (περίπου 5 κουταλιές της σούπας) σε 1 λίτρο (4 φλιτζάνια) βραστό νερό. Μόλις κρυώσει, το φιλτράρετε. Ψεκάζετε το εκχύλισμα για την πρόληψη ή τον έλεγχο της τήξης των σπορείων.

Αφέψημα της καλέντουλας

Μέσα σ' ένα πλαστικό ή γυάλινο σκεύος (πάντως όχι μεταλλικό), που να κλείνεται ερμητικά, τοποθετείτε 1 κιλό φρέσκα φύλλα καλέντουλας, και 10 λίτρα νερού, κλείνετε καλά και μετά από 2 – 3 ημέρες, φιλτράρετε και στην συνέχεια αραιώνετε το εκχύλισμα σε ποσοστό 10%(δηλαδή σε 10 λίτρα νερού για κάθε λίτρο εκχυλίσματος). Αμέσως ψεκάζετε το αραιωμένο εκχύλισμα κάτω στα φυτά όταν το έδαφος είναι λίγο υγρό. Αυτό το διάλυμα, καταπολεμά τους νηματώδες(6)(μικρά σκουλήκια που ζουν στο έδαφος ή νηματώδεις σκώληκες) και επίσης αυξάνει την ευρωστία των φυτών.





Τρίτη, 14 Ιουνίου 2011

Τα τρόφιμα και η σχέση τους με τον εγκέφαλό μας

Τα τρόφιμα και η σχέση τους με τον εγκέφαλό μας

Τα τρόφιμα που ενισχύουν τον εγκέφαλο μας

Η νοημοσύνη και η μνήμη μας δεν αναπτύσσονται μόνο με την μάθηση ή την εκπαίδευση, αλλά και με το καθημερινό μας πιάτο, το οποίο παίζει μεγάλο ρόλο στην υγεία του εγκεφάλου. Εάν μια ισορροπημένη διατροφή είναι το κλειδί, η βέλτιστη τροφοδοσία μερικών στοιχείων στην διατροφή μας μπορεί να επηρεάσει την διανοητική μας λειτουργία και την ικανότητά μας στην μάθηση. Παρακάτω, οι διαιτολόγοι δίνουν μια γενική εικόνα των τροφίμων που συμβάλουν στην ενίσχυση της λειτουργίας του εγκεφάλου μας.
Τροφές που ενισχύουν την ευφυΐα

1)
Τα πολύχρωμα φρούτα και λαχανικά
Κολοκύθες, ντομάτες, πορτοκάλια, γκρέιπφρουτ, καρότο, ... Τα πολύχρωμα φρούτα και τα λαχανικά (με πορτοκαλί και κόκκινο χρώμα) είναι πλούσια σε βήτα-καροτίνη, μια χρωστική ουσία που μετατρέπεται σε βιταμίνη Α όταν απορροφάται στο στομάχι. Ωστόσο, η βιταμίνη Α χρησιμοποιείται ως καθαριστικό του σώματος μας και του κεφαλιού μας. Πράγματι, η βιταμίνη Α είναι μια αντιοξειδωτική βιταμίνη, που σημαίνει ότι οι εξουδετερώνει τις ελεύθερες ρίζες, δηλαδή τοξικές ουσίες που βλάπτουν τα κύτταρα μας. Επιπλέον, έστω χρωματισμένα ή μην, τα φρούτα και τα λαχανικά είναι πλούσια σε βιταμίνες και ανόργανα συστατικά, που βοηθούν την καταπολέμηση της κόπωσης και του άγχους. Αλλά να προσέξουμε να μην τα βράσουμε, για να μην χάσουν τις αρετές τους (ή αφού τα βράζουμε να καταναλώνουμε και το νερό βρασμού). Καλύτερα να μαγειρευτούν στον ατμό ή τυλιγμένα σε αλουμινόχαρτο.
Στο μενού μας: ντομάτες, πιπεριές, καρότα, βερίκοκα, ροδάκινα, βατόμουρα, φράουλες, βατόμουρα

2)
Γαλακτοκομικά προϊόντα
Παρέχουν πρωτεΐνες, αλλά και βιταμίνες Β2 και Β12. Η πρώτη είναι απαραίτητη για τη λειτουργία του εγκεφάλου και η δεύτερη είναι η βιταμίνη της πνευματικής ανάπτυξης. Με αυτό τον τρόπο η διατροφή μπορεί να μας ανεβάσει το ηθικό ή και να μας προστατεύει από την κατάθλιψη.
Στο μενού μας: γάλα, γιαούρτι, τυρί ... σε κάθε γεύμα!

3)
Φυτικά έλαια
Τα λίπη ίναι απαραίτητα για την καλή λειτουργία του εγκεφάλου, όχι όμως οποιαδήποτε λίπη. Τα φυτικά έλαια είναι εκείνα που πρέπει να μας απασχολήσει. πλούσια σε ωμέγα-3 και βιταμίνη Ε, τα φυτικά έλαια προστατεύουν τον εγκέφαλο, εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες.
Στο μενού μας: Το ελαιόλαδο, καρυδέλαιο ...

4)
Δημητριακά ολικής αλέσεως
Περιέχουν σύνθετους υδατάνθρακες, βιταμίνες του συμπλέγματος Β, σίδηρο και ψευδάργυρο. Τα δημητριακά, κατά προτίμηση ολικής άλεσης, περιέχουν όλα εκείνα απαραίτητα για τον εγκέφαλο προϊόντα. Προσοχή να αποφύγουμε τα μπισκότα επειδή πολλές φορές περιέχουν κορεσμένα λίπη, που είναι ο υπ 'αριθμόν ένα εχθρός της μνήμης.
Στο μενού μας: ψωμί, σιτάρι, ρύζι, βρώμη, ζυμαρικά, δημητριακά ...

Τα τρόφιμα που τονώνουν τη μνήμη

1)
Ξηροί καρποί και οι ελαιούχοι σπόροι
αυτοί περιέχουν μεγάλες ποσότητες ενέργειας, επίσης είναι πλούσιοι και σε μέταλλα και ιχνοστοιχεία όπως ο ψευδάργυρος. Ωστόσο, η ανεπάρκεια ψευδαργύρου μπορεί να είναι η αιτία μερικών δυσκολιών στην σκέψη, μνήμη και στην εγρήγορση. Στο πρωινό μας ή κατά την διάρκεια της ημέρας, να καταναλώνουμε μερικούς ξηρούς καρπούς (δεν παχαίνουν), βοηθάνε να κρατηθούν οι νευρώνες μας στην κορυφή των δυνατοτήτων τους.
Στο μενού μας: σταφίδες, ξερά βερίκοκα, τα αμύγδαλα, τα φουντούκια, τα καρύδια ...

2)
Ψάρια
Τα ψάρια είναι οι βασικοί προμηθευτές μας σε ωμέγα-3, τα οποία είναι απαραίτητα στη λειτουργία των νευρώνων μας και διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη μνήμη. Για έναν εγκέφαλο σε καλή φόρμα πρέπει 2 με 3 φορές την εβδομάδα στο πιάτο μας να υπάρχουν ψάρια.
Στο μενού μας: σαρδέλες, το σκουμπρί, ο σολομός ...

3)
Εντόσθια
Τα εντόσθια είναι πιο πλούσια σε σίδηρο από το σπανάκι. Ο Σίδηρος βοηθά τη μεταφορά οξυγόνου στον εγκέφαλο, προωθούν την καλή λειτουργία της μνήμης και την καλή συγκέντρωση. Κρίμα που τα παιδιά δεν τα προτιμάνε συνήθως, θα μπορούσε μάλιστα να τους βοηθήσει να στην επανάληψη των μαθημάτων τους και στα διαβάσματα τους!.
Στο μενού μας: καρδιά, συκώτι, νεφρά,... Και πάνω απ 'όλα: τα λουκάνικα!

Τα τρόφιμα που ενισχύουν τη συγκέντρωση

1)
Σοκολάτα
Ο εγκέφαλος αγαπά τη ζάχαρη, τη γλυκόζη. Έτσι, δεν είναι σωστό να του την στερείτε (ειδοποίηση προς αυτούς που κάνουν δίαιτα). Όμως πρέπει να μάθουμε να την καταναλώνουμε με μέτρο και κοινή λογική. Θέλετε κάτι γλυκό; Να παίρνετε μια σοκολάτα! Πλούσια σε θεοβρωμίνη και θεοφυλλίνη, δύο ουσίες που κάνουν την σοκολάτα ένα κατ 'εξοχήν διεγερτικό του εγκεφάλου. Η σοκολάτα είναι επίσης ένα καλό αντιστρές. Όσο πλουσιότερη σε κακάο είναι η σοκολάτα, τόσο καλύτερη είναι η συγκέντρωση της σ' αυτές τις ουσίες.
Στο μενού μας: μαύρη σοκολάτα με 70% κακάο

2)
Πράσινο τσάι και γκουαρανά
Το πράσινο τσάι περιέχει κατεχίνες, οι οποίες είναι ένα ισχυρό αντιοξειδωτικό. Εάν καταναλωθεί με μέτρο, αυτό το τσάι έχει ευεργετικές επιδράσεις στην εγρήγορση, τη συγκέντρωση και στη μνήμη. Το γκουαρανά είναι γνωστό για την προώθηση της εγρήγορσης. Οι Ινδοί του Αμαζονίου το χρησιμοποιούν επίσης ως αντιστρές, αντί-κόπωση και ως διεγερτικό του νευρικού συστήματος. Αλλά χωρίς καμιά κατάχρηση, επειδή το φυτό αυτό είναι επίσης πλούσιο σε καφεΐνη!

3)
Μέλι
Για την καταπολέμηση της κόπωσης και του άγχους, το μέλι, όπως και άλλα μελισσοκομικά προϊόντα (πρόπολη, βασιλικός πολτός ...) είναι ένας καλός σύμμαχος. Είναι μια πηγή μετάλλων, ιχνοστοιχείων (μαγνήσιο, κάλιο, χαλκό ...), βιταμινών (Β και C), και αντιοξειδωτικών. Παρέχει μια αίσθηση ευεξίας που ευνοεί την καλή συγκέντρωση.

4)
Δενδρολίβανο
Βάζετε στα πιάτα σας και λίγο δεντρολίβανο. Τα φλαβονοειδή που περιλαμβάνει, προωθούν την κυκλοφορία του αίματος στον εγκέφαλο και έχουν διεγερτικές ιδιότητες.

Τα εχθρικά τρόφιμα για τον εγκεφάλου

Μια διατροφή με στόχο να τονώσει την λειτουργία του εγκεφάλου έχει νόημα μόνο εάν συνδυάζεται με μια καθημερινή εγκεφαλική δραστηριότητα (όπως το
sudoku, σταυρόλεξο ...), με τακτική άθληση και με καλό ύπνο.
Στη διατροφή μας, τα κορεσμένα λίπη καταλαμβάνουν την πρώτη θέση στον κατάλογο των εχθρών του εγκεφάλου. Τα βρίσκουμε κυρίως σε βούτυρο, κρέμα γάλακτος, αλλαντικά: δηλαδή, στα ζωικά λίπη. Αλλά λιγότερο συναντάμε αυτούς τους εχθρούς του εγκεφάλου στη διατροφή από ότι στον τρόπο ζωής μας και το περιβάλλον μας. Σε αυτούς περιλαμβάνονται το αλκοόλ, το τσιγάρο, τα ναρκωτικά και τη ρύπανση (ιδιαίτερα εκείνη που σχετίζεται με τα βαρέα μέταλλα όπως ο υδράργυρος και το αλουμίνιο, αλλά και αυτή που προκαλείται από τα φυτοφάρμακα και τα πρόσθετα). Τέλος, προσοχή στις ελλείψεις που υποδεικνύουν μια ανεπάρκεια στη διατροφή μας και που παρεμποδίζουν την ομαλή λειτουργία του εγκεφάλου μας.
Πάντα να συμβουλευόμαστε τον διαιτολόγο μας, για την σωστή εξειδίκευση των σωματικών αναγκών μας.


Παρασκευή, 10 Ιουνίου 2011

Οδηγός αποθήκης τροφίμων

ΑΠΟΘΉΚΗ ΤΡΟΦΊΜΩΝ
Γενικές οδηγίες

* Στην αποθήκη τροφίμων θα υπάρχει τάξη και καθαριότητα. Τυχόν κενά είδη
συσκευασίας θα φυλάσσονται σε ιδιαίτερο χώρο.
* Στην αποθήκη δεν θα διατηρούνται είδη άσχετα με τα τρόφιμα. θα διατηρούνται σε
ιδιαίτερα χωρισμένο χώρο της αποθήκης είδη όπως τα είδη καθαρισμού, είδη ρουχισμού,
κτλ.
*Απαγορεύεται η οποιαδήποτε επεξεργασία ή κατεργασία ή συσκευασία τροφίμων ή ποτών
στους χώρους αποθήκευσης τους.
*Δεν θα πρέπει τα κανονικά τρόφιμα να μένουν στο ίδιο χώρο με τα υπολείμματα, από
τρόφιμα που προέρχονται από σπάσιμο συσκευασιών, με τις άδειες συσκευασίες ή υλικά
συσκευασίας.

ΤΟΙΧΟΙ: 
Σε ύψος 0.30 μ από το δάπεδο θα είναι επενδυμένοι με σκληρή τσιμεντοκονία πάχους 2 εκ. τουλάχιστον. Σε όλη την έκταση τους θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση χωρίς φθορές και θα υδροχρωματίζονται συχνά. Οι τοίχοι πρέπει να έχουν συνεχή και ομαλή επιφάνεια, χωρίς σπασίματα και ρωγμές. Ο χρωματισμός των τοίχων να είναι ανοιχτόχρωμος.

ΟΡΟΦΗ: 
Η οροφή θα είναι καλής κατασκευής χωρίς ρωγμές ή οπές. Απαραίτητη η κατασκευή ψευδοροφής αν ο χώρος καλύπτεται από κεραμωτή στέγη ή από το ξύλινο δάπεδο του υπερκείμενου ορόφου.

ΔΑΠΕΔΑ: 
Θα καλύπτονται καθολικά από συνεχές, αδιαπότιστο και μη εύθρυπτο υλικό ( μωσαϊκό, πέτρινες πλάκες, μπετόν ) κατεργασμένο έτσι ώστε να μην δημιουργείται σκόνη. Οι επιφάνειες των δαπέδων θα είναι λείες, χωρίς λακκούβες, επίσης θα παρουσιάζουν κλίσεις προς φρεάτια δαπέδου εφοδιασμένα με σιφώνια για εύκολο καθαρισμό και ξέπλυμα με νερό. Τα στόμια των φρεατίων ή και τα αποχετευτικά κανάλια, να καλύπτονται με μεταλλικές(ανοξείδωτες) σχάρες με κενά μέχρι 5 mm, και που μετακινούνται για να διευκολύνεται ο καθαρισμός τους. Σε όλες τις συνδέσεις των δαπέδων με τους τοίχους να μην υπάρχουν ρωγμές.

ΠΟΡΤΕΣ: 
Να είναι από υλικά που καθαρίζονται εύκολα. Δεν θα παραμένουν κενά μεταξύ αυτών και των δαπέδων μεγαλύτερα των 5 mm για να μην περάσουν τρωκτικά και έντομα.

ΠΑΡΑΘΥΡΑ: 
Σ΄ αυτά και σε κάθε άνοιγμα των τοίχων θα υπάρχει συρματόπλεγμα(ή σίτες) με ανοίγματα όχι μεγαλύτερα των 5 mm, οι οποίες σίτες να προβλέπεται να είναι κινητές ώστε να διευκολύνεται ο καθαρισμός και συντήρηση τους.

ΑΕΡΙΣΜΟΣ: 
Επαρκής φυσικός ή τεχνητός. Σε περίπτωση τεχνητού αερισμού, πρέπει να δίνεται προσοχή στην σωστή εγκατάσταση για αποφυγή της κίνησης του αέρα από μολυσμένους σε καθαρούς χώρους, και να υπάρχει μια εύκολη πρόσβαση σε φίλτρα και άλλα εξαρτήματα που χρειάζονται καθορισμό.

ΦΩΤΙΣΜΟΣ:
Πλήρης φυσικός ή τεχνητός.

ΡΑΦΙΑ : 
Τα κιβώτια, δοχεία ή βάζα που περιέχουν τρόφιμα, θα τοποθετούνται σε πλαστικές, ή ανοξείδωτες παλέτες ή ξύλινα βάθρα ή σε ειδικά με οπές ανοξείδωτα ράφια και σε απόσταση 0.15 μ. από τον τοίχο και το δάπεδο, εξασφαλίζοντας τον αερισμό και τον καθαρισμό των χώρων.

ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ: 
θα φοράει ειδικές φόρμες εργασίας και θα είναι εφοδιασμένος με βιβλιάρια υγείας, που να πιστοποιεί ότι δεν πάσχει από νοσήματα ικανά να μεταδοθούν με τα τρόφιμα. Και απαιτείται υψηλός βαθμός ατομικής καθαριότητας από όλους που κινούνται στην αποθήκη με τρόφιμα.

ΒΙΒΛΙΟ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ: 
Διατηρείται στην αποθήκη και συμπληρώνεται από τα Αρμόδια Όργανα Υγειονομικού Ελέγχου. 

>>Τα άνω στοιχεία είναι όπως προβλέπονται από την ΚΥΑ 487/ ΦΕΚ 1219Β'/2000, η οποία εκδόθηκε σε εναρμόνιση προς την κοινοτική οδηγία ΕΟΚ/93/43 του συμβουλίου.

Kaleng Mwangal
Γεωπόνος - ΓΠΑ



Τρίτη, 17 Μαΐου 2011

Η ζίννια



Ζίννια

zinnia elegans

Ετήσιο ανθόφυτο, με ύψος ανάλογα με την ποικιλία 0,40 - 1,0 m. Υπάρχουν νάνες ποικιλίες μέχρι 0,30 m, μέτριες 0,40 - 0,50 m και υψηλές 0,70 - 1 m. Έχει βλαστούς όρθιους, ισχυρούς και οξύληκτα, τραχεία, χωρίς μίσχο φύλλα. Χρησιμοποιείται ως φυτό πλαισίων, για την δημιουργία παρτεριών στο κήπο, και για δρεπτά άνθη. Τα άνθη του δίνουν ωραία μπουκέτα

Τα άνθη

Tα άνθη της είναι πολύ μεγάλα με διάμετρο έως 15 cm, με διάφορους χρωματισμούς. Η ζίννια ανθίζει όλο το καλοκαίρι:Ιούλιο - Σεπτέμβρη

καλλιέργεια

Η ζίννια πολλαπλασιάζεται με σπόρο επί τόπου, την οποία ακολουθεί αραίωμα. Ή ακόμα πιο εύκολα, είναι η σπορά της την άνοιξη τον Μάρτη/Απρίλη σε κουβά ως εξής: Βάζουμε μερικούς σπόρους πάνω στο χώματος μέσα στον κουβά, έπειτα επικαλύπτουμε τους σπόρους με μια στρώση από χώμα, πιέζουμε λίγο το χώμα, ποτίζουμε και τοποθετούμε τον κουβά σε συνθήκες ζέστης(20ο C) για την επίτευξη της γρήγορης φύτρωσης. Η μεταφύτευση γίνεται τον Μάιο.
Ευδοκιμεί σε γόνιμα, ασβεστούχα εδάφη, ελαφριά εδάφη, πλούσια σε οργανική ουσία. Και θέλει ζεστές περιοχές, και τοποθετείται πάντα σε περιοχές με αρκετό ήλιο. Είναι ευπαθές στο κρύο.
Αφαιρούμε τα μαραμένα, υπερώριμα άνθη για την ανάπτυξη νέων λουλουδιών. Να ξέρουμε ότι όσο κόβουμε τα λουλούδια γενικά, τόσο επιτρέπουμε την ανάπτυξη νέων λουλουδιών. Μπορείτε να αφήσετε μερικά λουλούδια να ωριμάσουν πάνω στα φυτά, αυτά θα παράγουν σπόρους, τους οποίους μπορείτε να συγκομίζετε και να τους χρησιμοποιήσετε του χρόνου σε νέα σπορά.


πότισμα

Το νερό δεν θα πρέπει ποτέ να είναι περιοριστικός παράγοντας, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια θερμών, ηλιόλουστων καλοκαιρινών ημερών. Εφαρμόζουμε τακτό πότισμα, στις πρωινές ώρες, αλλά να προσέχουμε πάντα να μην διαβρέχονται τα φύλλα επειδή η ζίννια προσβάλλεται από το ωίδιο. Μαζί με το πότισμα μπορεί να προσθέτουμε υγρό ειδικό λίπασμα για ανθισμένα λουλούδια ή γενικά ανά τακτά διαστήματα προσθέτουμε συνθετικό λίπασμα σε μορφή κόκκων.

Πρόβλημα
  • Ωίδιο: Να μην διαβρέχουμε τα φύλλα κατά το πότισμα, ή μπορεούμε να προμηθευτούμε ένα διασυστηματικό ωιδιοκτόνο.
  • Βακτηριακές κηλίδες των φύλλων: μπορούν να μειωθούν εάν απολυμανθούν πρώτα οι σπόροι με 20-40 λεπτά εμβάπτιση τους σε διάλυμα χλωρίνης (1μέρος οικιακής χλωρίνης : 4 μέρη νερού). Στη συνέχεια οι σπόροι ξεπλένονται, στεγνώνονται και σπέρνονται.
  • Η ζίννια έχει πρόβλημα και από μελίγκρα, ακάρια και θρίπες.

Kaleng Mwangal
Γεωπόνος-ΓΠΑ



Δευτέρα, 16 Μαΐου 2011

Σάλβια η λαμπρή



Σάλβια η λαμπρή

salvia splendens

Πολυετές ανθόφυτο που καλλιεργείται σαν ετήσιο και έχει ύψος 0,20 – 0,80 m, ανάλογα με την ποικιλία.

Άνθη

Τα άνθη είναι συχνά αρωματικά, και με διάφορα χρώματα: κόκκινα, μοβ, και δεν διατηρούνται πολύ.

Καλλιέργεια

Πολλαπλασιάζεται κυρίως με σπορά την άνοιξη αλλά και με μοσχεύματα. Όταν η θερμοκρασία βρίσκεται στους 20 – 30ο C, ο σπόρος φυτρώνει σε 2 – 3 εβδομάδες. Η μεταφύτευση όταν χρειάζεται, γίνεται το Μάιο. Εποχή φυτέματος: άνοιξη: Απρίλη μέχρι Ιούνη
Όταν τα φυτά αποκτήσουν ύψος 0,10 – 0,20 m, κορυφολογούνται για να επιτύχουμε διακλάδωση δηλαδή αύξηση ανθικών στελεχών. Δεν είναι ανθεκτικά σε θερμοκρασίες χαμηλότερες του 5ο C, αλλά σε πολύ θερμές περιοχές αναπτύσσεται καλύτερα σε ημισκιά. Η σάλβια δεν έχει πολλές απαιτήσεις για φροντίδα, θεωρείται σχετικά εύκολο φυτό.

Φύτευση

Φυτεύεται σε φυτοδοχεία, εξώστες και μπαλκόνια. Συνδυάζεται με κίτρινο κατιφέ.
Ευδοκιμεί σε όλα τα είδη χωμάτων, όμως προτιμά εκείνα πλούσια σε οργανική ύλη και ελαφριά .
Η φύτευση μπορεί να γίνει απευθείας στο έδαφος μέσα σε λάκκους στο βάθος των οποίων τοποθετούμε υδατοδιαλυτό λίπασμα ανθοφόρων λουλουδιών, αμέσως μετά το φύτεμα πιέζουμε το έδαφος γύρο του φυτού και στην συνέχει ποτίζουμε τα φυτά.
Προτιμότερα η φύτευση να γίνει μέσα σε γλάστρες. Χρησιμοποιούμε ελαφρύ ουδέτερο χώμα. Πριν τοποθετήσουμε χώμα στην γλάστρα, βάζουμε πάντα στο πάτο της γλάστρας μια μικρή στρώση αδρανούς υλικού(πέτρες ή κομμάτια από κεραμίδια ή απλά μια στρώση από περλίτη) αφού πρώτα έχουμε φροντίσει να ανοίξουμε τις τρύπες αποστράγγισης. Στην συνέχεια γεμίζουμε την γλάστρα με το χώμα μέχρι την ένδειξη. Ανοίγουμε λάκκο στο χώμα, μεγέθους ιδίου με εκείνο του φυτού, μεταφυτεύουμε το φυτό. Στην συνέχεια πιέζουμε κι εδώ το χώμα και τέλος ποτίζουμε.

πότισμα

Ποτίζεται όλη την αναπτυξιακή του περίοδο σε τακτά χρονικά διαστήματα και συχνά, έτσι ώστε το χώμα να μένει πάντα υγρά κυρίως κατά τις ζεστές ημέρες καλοκαιριού. Μαζί με το νερό ανά 15 ημέρες, προσθέτουμε υγρό ειδικό για ανθισμένα λουλούδια λίπασμα πλούσιο σε βασικά στοιχεία N, P, K, και σε πολλά ιχνοστοιχεία όπως σίδηρο, ψευδάργυρο, μαγγάνιο. 
 
Προβλήματα

  • Τα σαλιγκάρια τρέφονται με τους βλαστούς: μπορεί με το χέρι να τα απομακρύνουμε
  • Επίθεση από μελίγκρα: αντιμετωπίζονται με το γνωστό μας σπιτικό διάλυμα(σαπούνι+οινόπνευμα)
  • Κόκκινη αράχνη: κυρίως το καλοκαίρι, όταν επικρατούν ξηρές συνθήκες. Φροντίζοντας να δροσίσουμε τα φυτά, μπορεί και να περιορίσουμε την δράση της κόκκινης αράχνης
  • Σήψη ριζών: απλά απομακρύνουμε τα φυτά που μαραίνουν, ελέγχουμε την υγρασία του χώματος, υψηλή υγρασία ευνοεί την ασθένεια ή με την χρήση ειδικού μυκητοκτόνου(για ευνόητους λόγους δεν προτείνουμε κανένα)

Kaleng Mwangal

Γεωπόνος - ΓΠΑ



Τετάρτη, 11 Μαΐου 2011

Καλή επιλογή ενός χώματος


Το χώμα

Στην κηπουρική το χώμα χρησιμοποιείται είτε σε περίπτωση καλλιέργεια λουλουδιών σε γλάστρες ή σε περίπτωση απευθείας καλλιέργειας στο έδαφος.
Βασικά το χώμα αποτελεί το υπόστρωμα πάνω στο οποίο αναπτύσσονται τα φυτά μας, και αποτελείται από χώμα, φυτικά υπολείμματα και υλικά σε αποσύνθεση, σε αναλογίες ειδικές για κάθε τύπου φυτού ή καλλιέργειας.
Όπως καταλαβαίνουμε σ' αυτό το πλαίσιο η λέξη “χώμα”, περιλαμβάνει αρκετά διαφορετικά μεταξύ τους προϊόντα, σημασία των οποίων πρέπει να έχουμε κατά νου όταν πρόκειται να προμηθευτούμε το χώμα μας.
Συγκεκριμένα, το χώμα:
  • αποτελεί το μέσο αγκυροβόλησης των ριζών,
  • παρέχει καλό εξαερισμό, αποφεύγοντας την ασφυξία των ριζών,
  • πρέπει να έχει καλή ικανότητα συγκράτησης νερού για την καλή τροφοδοσία των φυτών σε νερό και θρεπτικών στοιχείων.
Σύνθεση

Μια γρήγορη ματιά στον πίσω πίνακα της συσκευασία, θα έχετε όλες τις πληροφορίες σχετικά με την σύνθεση του χώματος. Ένα χώμα μερικές φορές αποτελείται από:τύρφη, κομπόστα, κοπριά, άργυλος, περλίτης, άμμος, κτλ.
Τύρφη: είναι ένα υλικό που βελτιώνει την ποιότητα ενός χώματος, αφού συγκρατεί τον αέρα, το νερό και τα θρεπτικά στοιχεία. αποτελείται από ελώδη φυτά σε αποσύνθεση και διακρίνεται σε ξανθή και καστανή τύρφη, με την καστανή να είναι πιο φτωχή σε ινώδη από ότι η ξανθή.
Κομπόστα: από φυτικά υπολείμματα, αερίζει το χώμα, και αποτρέπει την ασφυξία των ριζών
κοπριά: οργανικό υλικό ζωικής προέλευσης, βελτιωτικό του χώματος
άργυλος: λεπτόκοκκος χώμα που ρυθμίζει τις ανάγκες των φυτών σε νερό
περλίτης και βερμοκουλίτης: ελαφριά, οργανικά μην δραστικά υλικά που διευκολύνουν τον αερισμό του χώματος και επιτρέπουν μια καλή μείξη των υλικών.
Άμμος: χονρόκοκκο χώμα, που διασφαλίζει την καλή αποστράγγιση του χώματος.

είδη χωμάτων

Στο εμπόριο υπάρχουν πάρα πολλά είδη χωμάτων, και το καταλαβαίνετε με μια μικρή βόλτα σε γωνιά με γεωργικά εφόδια. Αλλά από όλα πρέπει να ξέρουμε πιο να διαλέγουμε, και αυτή η επιλογή δεν πρέπει να βασίζεται σε εμπορικά κριτήρια(τιμές, προσφορές..), αλλά πρέπει μόνο να βασίζεται στο είδος του φυτού ή στις ανάγκες της καλλιέργειας μας, έτσι ώστε να επωφεληθούμε από την χρήση του.

Είδη:
  • Για όλη την χρήση χώμα: μόλις το συναντάται πρέπει να προσέχετε, επειδή τέτοιο χώμα συνήθως έχει τα βασικά που πρέπει να έχει ένα χώμα, αλλά μπορεί να μην απαντάει στις απαιτήσεις που έχει το φυτό σας. Έτσι στο τέλος, απλά θα κάνετε άσκοπο κόπο.
  • Φυλλόχωμα, φυτόχωμα: αποτελούνται, όπως το λέει και η λέξη από φύλλα, βλαστούς, κομμάτια από φλοιό δέντρων, κτλ σε αποσύνθεση. Αυτό το χώμα είναι πλούσιο σε οργανική ουσία, και σε θρεπτικά στοιχεία, και έχει μια ελαφριά υφή. Τέτοιο χώμα είναι κατάλληλο για φυτά που προτιμούν όξινα εδάφη, όπως η μπλε ορτανσία, ροδόδεντρο, αζαλέα, καμέλια..
  • Εμπλουτισμένη τύρφη: τέτοιο χώμα αποτελείται από την τύρφη, περλίτη, φυτόχωμα και είναι εμπλουτισμένο με χωνεμένη κοπριά ή φύκια. Βελτιώνει την υφή των αργιλωδών εδαφών ή και προσδίδει συνεκτικότητά στα αμμώδη εδάφη. Κυρίως είναι για λαχανόκηπους ή οπωρώνες.
  • Ειδικά χώματα: μερικά φυτά χρειάζονται ειδικά χώματα για την σωστή ανάπτυξη τους, όπως: - οι ορχιδέες χρειάζονται ένα ειδικό χώμα πολύ ελαφρύ, με υψηλό αερισμό . Οι κάκτοι αναπτύσσονται σε ξηρά και φτωχά εδάφη, έτσι ένα ειδικό χώμα για κάκτους πλούσιο σε άμμο και ηφαιστειακές πέτρες είναι ότι πρέπει. Στο εμπόριο χώματα με συγκεκριμένες ονομασίες όπως: “χώμα για φυτά εσωτερικού χώρου”, “χώμα τριανταφυλλιάς”, “χώμα ανθοφόρων”, κτλ, είναι έτοιμα μείγματα προς χρήση, με σωστές αναλογίες που απαντάνε στις ανάγκες που ππρέπει να έχει ένα χώμα για τις συγκεκριμένες περιπτώσεις.


Kaleng Mwangal
Γωπόνος - ΓΠΑ



Δευτέρα, 9 Μαΐου 2011

Το ρύζι


Το ρύζι
Γενικά
Μερικά πράγμα της καθημερινής ζωής μας φαίνονται γνωστά, αλλά υπάρχουν μερικά στοιχεία που καλό είναι να ξέρουμε, στο παρόν φυλλάδιο θα ασχοληθούμε με το γνωστό μας δημητριακό: το ρύζι.
Το ρύζι είναι ένα δημητριακό από την Ασία που εισήχθη στην Ελλάδα για παραγωγή καρπού για ανθρώπινη κατανάλωση, και είναι το δημητριακό που καταναλώνεται περισσότερα παγκοσμίως. Στο εμπόριο τα ρύζια βρίσκονται με διάφορες ονομασίες, χρωματισμούς και μεγέθη καρπών. Τα είδη ρυζιού διαφοροποιούνται μεταξύ τους σε σχέση με το μήκος ή πλάτος του σπόρου(μακρόσπορο, λεπτόσπορο, μεσόσπορο), ή ακόμα με την φυσική οσμή που έχει το μπασμάτι που είναι ένα εισαγόμενο ρύζι από τις ευρύτερες περιοχές του Πακιστάν, στις οποίες οι συνθήκες (κλιματολογικές και εδαφολογικές) ανάπτυξης προσδίδουν στο ρύζι το ιδιαίτερο ευχάριστο άρωμα του. Στην Ελλάδα, το παραγόμενο ρύζι είναι υψηλής ποιότητας. Από άποψη χημικής σύστασης, αυτή εξαρτάται εάν το ρύζι είναι αναποφλοίωτο, ή αποφλοιωμένο ή αποπιτυρωμένο. Το άμυλο αποτελεί το 85-90% περίπου του περιεχομένου του αλεσμένου κόκκου (λευκό ρύζι). Οι πρωτεΐνες του ρυζιού θεωρούνται ως καλύτερες και είναι πολύ πιο εύπεπτες από τον ανθρώπινο οργανισμό. Το ρύζι είναι σχετικό φτωχό σε λιποπεριεκτικότηα, και το ενεργειακό του περιεχόμενο είναι 4 cal/g. Το άμυλο και η πρωτεΐνη είναι τα κύρια θρεπτικά συστατικά τόσο του λευκού κόκκου όσο και του απλώς αποφλοιωμένου (καφέ ρύζι, ή ρύζι ολικής άλεσης).
Ο λευκός κόκκος περιέχει επίσης ελεύθερα σάκχαρα, λιπαρές ουσίες, ίνες, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Το ρύζι ολικής άλεσης (καφέ ρύζι) έχει μεγαλύτερη θρεπτική αξία από το λευκό καθώς περιέχει μεγαλύτερο ποσοστό βιταμινών, πρωτεΐνης, λιπαρών ουσιών, ιχνοστοιχείων και διαιτητικών ινών. H περιεκτικότητά του ρυζιού σε βιταμίνες μεταβάλλεται ανάλογα με την επεξεργασία του καρπού. Συγκεκριμένα, η αποπιτύρωση απομακρύνει το 70% των βιταμινών, έτσι σε περιοχές όπου το ρύζι αποτελεί το βασικό μέσο διατροφής η κατεργασία αυτή ουσιαστικά το απογυμνώνει από βιταμίνες, με αποτέλεσμα την εμφάνιση της σοβαρής αβιταμίνωση μπέρι-μπέρι. Η απώλεια των βιταμινών μπορεί να ελαττωθεί με την υδροθερμική κατεργασία πριν την αποπιτύρωση η οποία κατεργασία επιτρέπει την διάχυση ενός τμήματος βιταμινών από τα πίτυρα στο ενδοσπέρμιο(λευκό ρύζι). Σε μερικές χώρες γίνονται τεχνικό εμπλουτισμό του ρυζιού με βιταμίνες.
Η υδροθερμική αυτή κατεργασία προσδίνει στο ρύζι(parboiled) τις εξής ιδιότητες: υψηλή θρεπτική αξία, καλή απόδοση στην μύλο, κατά το βράσιμο δεν κολλάτε ο καρπός, ο καρπός γίνεται ευκολότερος στην κατεργασία. Αυτή συνοψίζεται ως εξής: οι αναποφλοίωτοι καρποί τοποθετούνται στο νερό για κάποιο διάστημα, έπειτα μεταχειρίζονται με θερμοκρασία με χρήση υδρατμούς υπό πίεση ή όχι, στην συνέχεια ξηραίνονται, και στο τέλος γίνεται η αποπιτύρωση σε εξής στάδια:καθαρισμός, αποφλοίωση, αποπιτύρωση, στίλβωση, διαχωρισμός.
Κατά την υδροθερμική κατεργασία προκαλείται ζελατινοποίησης του άμυλου του ρυζιού. Είναι ένας γνωστός τρόπος μείωσης της θραυστικότητάς του ρυζιού. Σκληραίνει τον κόκκο και σφραγίζει εσωτερικές ρωγμές και μαργαρίτες. Για να είναι αποτελεσματική η υδροθερμική αυτή επεξεργασία, πρέπει το άμυλο στο ενδοσπέρμιο να είναι τελείως ζελατινοποιημένο. Για να επιτευχθεί αυτό πρέπει να εισχωρεί νερό και να μοιράζεται παντού στον κόκκο του ρυζιού, αλλιώς αυτός θα περιέχει αδιαφανείς κηλίδες που δείχνουν την παρουσία μη ζελατινοποιημένου αμύλου. Κόκκος που περιέχει αυτές τις κηλίδες τείνει να θραύεται κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας. Υπάρχουν όμως και ανεπιθύμητα χαρακτηριστικά στο κατεργασμένο ρύζι, όπως: ο χρόνος που απαιτείται για μαγείρεμα είναι μακρύτερος, αυτό σχετίζεται με τον βραδύτερο ρυθμό απορρόφησης νερό που παρουσιάζει το κατεργασμένο ρύζι. Επίσης παρατηρείται στο κατεργασμένο ρύζι αλλοίωση της γεύσης μετά από μακρά αποθήκευση.
Καλλιέργεια
Η καλλιεργούμενη έκταση με ρύζι στην Ελλάδα εκτιμάται γύρω στα 250 000 στρέμματα, με το 80% αυτών να βρίσκεται στον νομό Μακεδονία. Συνολικά ο τομέας απασχολεί 4000 παραγωγούς. Πανελλαδικά υπάρχουν περίπου 28 ορυζόμυλοι. Η κατά κεφαλήν κατανάλωση εκτιμάται στα 6-7 kg ρύζι κατά κεφαλή/έτος, και η κατά ποικιλία προτίμηση εκτιμάται για την japonica 70%(Νυχάκι, Καρολίνα, Γλασσέ, ...) και indica 30%. Τελευταία παρουσιάζεται και μια αύξηση της ζήτησης του αρωματικού ρυζιού(Μπασμάτι).
Οι ανάγκες της αγοράς ως προς την ποιότητα ρυζιού ανάγκασαν τους παραγωγούς να χρησιμοποιούν σχεδόν όλο και ένα τις ίδιες ποικιλίες για επίτευξη ομοιομορφίας προϊόντος. Ο κίνδυνος αυτής της πρακτικής είναι η εμφάνιση ασθενειών, εντόμων και ζιζανίων που μπορεί σε μερικές περιπτώσεις να εξαφανίζουν τελείως μια καλλιέργεια ρυζιού. Παράδειγμα είναι με την ποικιλία Thai-BONNET η οποία επιβλήθηκε στην Ελλάδα από ανάγκη μερικών ορυζόμυλων για την επίτευξη εξαγωγής της. Στην αρχή η ποικιλία είχε καλά αποτελέσματα, αλλά μετά με την συνεχή εντατική καλλιέργειας της σε μεγάλες εκτάσεις, παρουσίασε προβλήματα ανταγωνισμού με τα ζιζάνια(μουχρίτσα και το κόκκινο ρύζι), άρχισε να προσβάλλεται και από το έντομο sesamia και από τον μύκητα pyricularia.
Ποικιλίες
Οι ποικιλίες ρυζιού διακρίνονται στους τύπους Japonica και Indica. Οι κατηγορίες: Στρογγυλόσπερμες( μήκος κόκκου <5.5 mm), Μεσόσπερμες(μήκος κόκκου 5.5 – 6.6 mm), Μακρόσπερμες Α(μήκος κόκκου >6.6mm) κατατάσσονται στον τύπο Japonica, ενώ η κατηγορία: Μακρόσπερμες Β(μήκος κόκκου >6.6 mm, και μήκος/πλάτος >3) στον τύπο Indica. Στην Ελλάδα παράγοντας διάφοροι τύποι ρυζιών, τα πλέον διάσημα: Το ρύζι Καρολίνα, Νυχάκι, Μπονέτ, Γλασσέ, όλα είναι του τύπου Japonica.
Ποιότητα ρυζιού
Η ποιότητα του κόκκου ρυζιού ελέγχεται με: εμφάνιση, ποιότητα άλεσης και ποιότητα μαγειρέματος και γεύσης.
α) Εμφάνιση
Η εμφάνιση του κόκκου έχει ιδιαίτερης σημασία για την ποιότητα του ρυζιού, επειδή το περισσότερο ρύζι αγοράζεται και πωλείται βάσει της εμφάνισης. Κύριος παράγοντας που την επηρεάζει είναι η κρυσταλλικότητα του κόκκου. Ο μαργαρίτης, η άσπρη αδιαφανής περιοχή σ' ένα κανονικά διαφανή κόκκο, είναι ανεπιθύμητο γνώρισμα γιατί μειώνει την οπτική εμφάνιση του προϊόντος. Ο μαργαρίτης στους κόκκους ρυζιού προκαλείται από την παρουσία πολύ μικρών διαστημάτων με αέρα ανάμεσα στο άμυλο και την πρωτεΐνη. Κόκκοι που παρουσιάζουν μαργαρίτη στο ενδοσπέρμιό (εσωτερικό μέρος του κόκκου, το άσπρο μέρος) τους έχουν χαλαρή δομή και θραύονται εύκολα υπό πίεση. Σε κανονικούς σκληρούς διαφανείς κόκκους το ενδοσπέρμιο είναι σκληρό.
β) Ποιότητα άλεσης
Κατά τη διαδικασία της άλεσης του κόκκου αφαιρούνται τα εξωτερικά λέπυρα και τα πίτυρα, ενώ συμβαίνει και μικρής έκτασης θραύση του ενδοσπερμίου. Η ποιότητα άλεσης του ρυζιού εξαρτάται από την απόδοση σε ολόκληρους κόκκους. Η άλεση επηρεάζει πολύ τη σύνθεση του ρυζιού. Επειδή οι λιπαρές ουσίες, ίνες, τέφρα και βιταμίνη Β μειώνονται από την επιφάνεια προς τον πυρήνα του κόκκου, η μεγαλύτερη ποσότητά τους αφαιρείται με το πίτυρο το οποίο χρησιμοποιείται κυρίως ως συστατικό ζωοτροφών. Οι θερμίδες που προέρχονται ουσιαστικά από το άμυλο διατηρούνται στο αλεσμένο ρύζι καθώς και η περισσότερη πρωτεΐνη που συγκεντρώνεται μεταξύ του πιτύρου και των αμυλούχων στρωμάτων. Ένα σημαντικό πρόβλημα κατά την άλεση αλλά και συγκομιδή είναι οι σπασμένοι κόκκοι, καθώς εξαιτίας τους μειώνεται η εμφάνιση, η ποιότητα και η αξία του τελικού προϊόντος. Η υδροθερμική επεξεργασία ελαττώνει τη θραυστικότητα των κόκκων.
γ) Μαγείρεμα του κόκκου ρυζιού και γευστική ποιότητα
Από την άποψη της αποδοχής του ρυζιού από τον καταναλωτή, η συμπεριφορά του κατά το βρασμό είναι ουσιαστική. Οι επιθυμητές ιδιότητες μπορεί να αλλάξουν από μία εθνική ομάδα ή από μία γεωγραφική περιοχή σε άλλη. Επειδή το άμυλο αποτελεί περίπου 90% του ξηρού βάρους του επεξεργασμένου ρυζιού, οι φυσικές και χημικές ιδιότητές του έχουν την κύρια επίδραση στην ποιότητα μαγειρέματος του κόκκου και στη γεύση.
Κριτήρια καλής αποδοχής του είναι η συνεκτικότητά του κατά το βρασμό, η απορρόφηση του νερού με αντίστοιχη αύξηση του όγκου και του βάρους του, η μικρή διαλυτοποίησή του και γενικά μια καλή αισθητική εμφάνιση.
Συνήθως οι εμπορικοί τύποι: μπλου-ροζ, νυχάκι και Καρολίνα αποδίδουν ρύζι κολλώδες (που λασπώνει) όταν βράζουν. Στη χώρα μας οι καταναλωτές προτιμούν κατά 70% περίπου ρύζι κολλώδες και κατά 30% μη κολλώδες(πηγή: Ινστιτούτο Σιτηρών).
Η υφή του βρασμένου ρυζιού είναι συνδεδεμένη με την περιεκτικότητα σε άμυλο. Βρασμένο ρύζι με υψηλή περιεκτικότητα σε άμυλο είναι στεγνό, ενώ εκείνο με χαμηλή περιεκτικότητα είναι κολλώδες και υγρό. Η απορρόφηση του νερού από το ρύζι και η διόγκωσή του κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος επηρεάζονται επίσης άμεσα απ' αυτό. Ρύζι με χαμηλή περιεκτικότητα διογκώνεται λιγότερο κατά το μαγείρεμα και ο βρασμένος κόκκος έχει υψηλότερη πυκνότητα. Η αντοχή του βρασμένου κόκκου στην διάλυση είναι επίσης συνδεδεμένη με αυτό, έτσι όσο υψηλότερη είναι η περιεκτικότητά του τόσο λιγότερο διαλύεται στον βρασμό.
Τι ρύζι να πάρουμε;
Είναι μαι δύσκολη ερώτηση, που η απάντηση είναι στο τι θέλουμε! Επειδή την κουζίνα, είμαστε αρκετοί που την επισκεπτόμαστε κυρίως μόνο προς το ψυγείο(για μπύρα, νερό..), έτσι δεν είμαι σε θέση να προτείνω, μόνο να μάθω. Ως τόσο, βρήκα μια μικρή πληροφορία που και ελπίζω οι γνώστες της μαγειρικής να μπορεί να την διορθώσουν.
Το ρύζι Καρολίνα συνιστάται για πιλάφι χυλωμένο. Όταν λέμε χυλωμένο, εννοούμε πως οι κόκκοι του ρυζιού, χωρίς να λιώσουν απελευθερώνουν κατά το μαγείρεμα το άμυλο τους κι έτσι το αποτέλεσμα είναι μελάτο και ζουμερό, λιγότερο, όμως, από ένα ριζότο, το οποίο απαιτεί διαφορετική τεχνική μαγειρέματος και άλλους τύπους ρυζιού. Αναλογία ρυζιού - υγρού: 1 μέρος Καρολίνα χρειάζεται 2½ - 3 μέρη υγρού για να μαγειρευτεί. Αυτό εξαρτάται από την επιφάνεια της κατσαρόλας (αν έχει μεγάλη διάμετρο, το υγρό εξατμίζεται γρηγορότερα) και από το αν σκεπάσουμε ή όχι το σκεύος. Χρόνος μαγειρέματος: Χρειάζεται γύρω στα 13 (αν θέλουμε να κρατάει λίγο) - 15 λεπτά (αν μας αρέσει πιο μαλακή).Τρώμε αμέσως: Το πιλάφι με Καρολίνα είναι καλύτερο να σερβιριστεί αμέσως αφού μαγειρευτεί. Αν μείνει, μπορεί να λασπώσει, καθώς ο συγκεκριμένος τύπος έχει μεγάλο βαθμό διόγκωσης και συνεχίζει να φουσκώνει. Γι' αυτό καλό είναι να το μαγειρεύουμε λίγα λεπτά προτού το καταναλώσουμε.
Αν μας αρέσει το πιλάφι να μην είναι ούτε σπυρωτό ούτε χυλωμένο, τότε παίρνουμε Νυχάκι. Βέβαια, κι εδώ το αποτέλεσμα είναι ζουμερό, αλλά λίγο λιγότερο απ' ότι με ρύζι Καρολίνα. Αναλογία ρυζιού - υγρού: Ισχύει η ίδια αναλογία, όπως και στην Καρολίνα, δηλαδή, 1 προς 2½ – 3. Χρόνος μαγειρέματος: Θέλει γύρω στα 10 - 12 λεπτά. Τρώμε αμέσως: Ισχύει ότι και για την Καρολίνα, πρέπει να μαγειρεύεται λίγο πριν σερβιριστεί.
Αν προτιμούμε το σπυρωτό πιλάφι(οι κόκκοι του ρυζιού παραμένουν ένας ένας, μετά το μαγείρεμα), το ιδανικό ρύζι είναι το parboiled(Μπονέτ). Αναλογία ρυζιού - υγρού: Για το μαγείρεμα του parboiled ρυζιού υπολογίζουμε 1 μέρος ρύζι - 2½ μέρη υγρό. Χρόνος μαγειρέματος: Θέλει 15-20 λεπτά, ανάλογα με το πόσο μαλακό το θέλουμε. Μπορεί να καταναλωθεί αμέσως ή μετά από ώρα. Στη δεύτερη περίπτωση, σκεπάζουμε την κατσαρόλα με καθαρή, βαμβακερή πετσέτα και την κλείνουμε με το καπάκι. Έτσι, πετυχαίνουμε να μην πέσουν μέσα στην κατσαρόλα οι υδρατμοί, πράγμα που θα συνέβαινε αν την κλείναμε μόνο με το καπάκι και μαλακώσει πολύ το πιλάφι.
Καλή παραγωγή και καλή όρεξη!


Kaleng Mwangal
Γεωπόνος - ΓΠΑ